Parçalama stratejileri
Belge yapısına göre parça uzunluğu ve örtüşme seçimi.
Önkoşul: Embedding
BU DERSİN SONUNDA
- Parça uzunluğu ile geri getirme kalitesi arasındaki dengeyi kurabilmek
- Belge yapısına göre doğru parçalama yöntemini seçebilmek
- Örtüşme (overlap) ve üst veri kararlarını gerekçelendirebilmek
- Parçalama hatalarını geri getirme ölçümünden teşhis edebilmek
- 1
Teori
Kavramın çalışma mantığı
- 2
Örnek
Gerçek bir senaryo üzerinde gösterim
- 3
Lab
Uygulamalı alıştırma
- 4
Test
Kısa ölçüm
- 5
Proje
Rotadaki projeye katkı
Kısa cevap
Parçalama, belgeyi aranabilir birimlere bölme işidir. RAG kalitesinde en belirleyici ve en çok ihmal edilen adımdır: kötü parçalanmış bir belge, hangi model ve hangi arama yöntemi kullanılırsa kullanılsın kötü sonuç verir.
Teori: iki yönlü baskı#
Parça küçük olduğunda arama isabetli olur ama bağlam eksik kalır: model doğru cümleyi bulur, ancak o cümlenin hangi koşulda geçerli olduğunu bilmez. Parça büyük olduğunda bağlam tamdır ama arama bulanıklaşır: parça çok konudan söz eder, gömme vektörü ortalamaya kaçar ve isabet düşer.
Bu yüzden doğru soru "ideal parça uzunluğu kaç token" değil. Doğru soru şu: bu belge türünde anlamın kendi içinde tamamlandığı en küçük birim nedir? Bir mevzuat metninde bu bir madde; bir teknik dokümanda bir alt başlık; bir tabloda bir satır artı başlık; bir sohbet kaydında bir soru-cevap çifti.
Örnek: belge türüne göre strateji#
| Belge türü | Doğal birim | Yöntem | Dikkat |
|---|---|---|---|
| Mevzuat, sözleşme | Madde / fıkra | Yapısal bölme | Madde numarasını parçanın içinde tutun |
| Teknik dokümantasyon | Alt başlık bölümü | Başlık hiyerarşisiyle bölme | Üst başlıkları parçaya önek olarak ekleyin |
| Tablo ve elektronik çizelge | Satır | Satır + başlık birleştirme | Başlık satırı her parçaya kopyalanmalı |
| Destek kaydı, sohbet | Soru-cevap çifti | Diyalog bölme | Rolleri (müşteri/temsilci) koruyun |
| Sunum | Slayt | Slayt bazlı | Notlar alanını birleştirin |
| Uzun makale | Paragraf grubu | Özyinelemeli bölme | Cümle ortasından kesmeyin |
Örtüşme ve üst veri#
Örtüşme, komşu parçaların bir miktar ortak metin paylaşması demek. Sınırın tam üstüne düşen bilgiyi kurtarır ama depolama ve gürültüyü artırır. Yapısal bölme yapıldığında örtüşme ihtiyacı büyük ölçüde azalır: madde ve başlık sınırları doğal kesim noktalarıdır.
{
"parca_kimligi": "prosedur-izin-v3#madde-7b",
"metin": "7/b) Yıllık izin talebi, en az yedi gün önce ...",
"ust_veri": {
"belge": "İzin Prosedürü",
"surum": "v3",
"yururluk": "2026-01-01",
"baslik_yolu": ["İzinler", "Yıllık izin", "Talep süreci"],
"madde": "7/b",
"dil": "tr",
"erisim_grubu": "tum-calisanlar"
}
}Teşhis: hata parçalamada mı?#
- Doğru belge geliyor ama yanlış bölüm: parça çok büyük, bölme daha ince olmalı.
- Hiçbir şey gelmiyor: parça çok küçük veya üst veri öneki eksik.
- Cevap yarım kalıyor: ilgili bilgi iki parçaya bölünmüş; örtüşme veya yapısal bölme gerekli.
- Yanlış sürüm geliyor: üst veride yürürlük tarihi ve sürüm filtresi yok.
- Tablo cevapları saçmalıyor: başlık satırı parçalara kopyalanmamış.
LAB · UYGULAMALI ALIŞTIRMA
İki strateji karşılaştırın
- 1Kendi belge setinizden 10 belge seçin ve 15 gerçek soru yazın.
- 2Birinci strateji: sabit uzunlukta bölme (örneğin 800 token, 100 örtüşme).
- 3İkinci strateji: başlık hiyerarşisine göre yapısal bölme, başlık yolu önek olarak eklenmiş.
- 4Her iki dizinde aynı 15 soruyu koşturun; ilk beş sonucu elle işaretleyin.
- 5İki stratejinin ilk-beş ilgili oranını ve ortalama parça uzunluğunu karşılaştırın.
Beklenen çıktı
İki parçalama stratejisinin aynı soru setindeki geri getirme kalitesi karşılaştırması ve seçim gerekçesi.
Sık sorulan sorular
Sabit uzunlukta bölme hiç kullanılmamalı mı?
Yapısı olmayan metinler (ham transkript, taranmış serbest metin) için makul bir başlangıçtır. Yapısı olan belgelerde ise yapısal bölme neredeyse her zaman daha iyi sonuç verir.
Örtüşme oranı ne olmalı?
Yapısal bölme yapıyorsanız çoğu durumda örtüşmeye gerek kalmaz. Sabit uzunlukta bölmede parça uzunluğunun onda biri ile sekizde biri arası yaygın bir başlangıç; kararı kendi ölçümünüze göre verin.
ÖLÇ
RAG Testi
7 soru · 12 dakika · RAG
LEARN
Generative AI Engineer rotasına devam et
Dersler tek başına da okunabilir, ama sıralı ilerlemek önkoşul boşluklarını kapatır.
